၁၂။ တမန်တော်မြတ် မုဟမ္မဒ် ﷺ ၏ နာမတော်များ
ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်နှင့် စစ်မှန်သော ဟဒီးဆ်များမှ — အာရဗီ၊ အသံထွက်ဖတ်နည်း၊ အဓိပ္ပာယ်နှင့် ကိုးကားချက်များ
အစ္စလာမ့် အစဉ်အလာတွင် တမန်တော်မြတ် ﷺ ၏ နာမတော်များနှင့် ဘွဲ့တော်များကို ကုရ်အာန်ကျမ်းတော်မြတ်နှင့် စစ်မှန်သော ဟဒီးဆ်များမှ တိုက်ရိုက် ရယူထားသည်။
ဟဒီးဆ်တွင် စစ်မှန်စွာ ဖော်ပြထားသော အဓိက နာမတော်များ
ဆဟီးဟ် ဗုခါရီနှင့် ဆဟီးဟ် မုစ်လင်တွင် တမန်တော်မြတ် ﷺ က မိမိ၏ အဓိက နာမတော်များကို အထူး ဖော်ပြတော်မူခဲ့သည်၊
“ငါ့တွင် နာမည်များစွာ ရှိ၏၊ ငါသည် မုဟမ္မဒ် ဖြစ်၏၊ ငါသည် အဟ်မဒ် ဖြစ်၏၊ ငါသည် အလ်-မာဟီ ဖြစ်၏ — ငါ့အားဖြင့် အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်သည် ကုဖ်ရ်ကို ချေဖျက်တော်မူ၏၊ ငါသည် အလ်-ဟာရှိရ် ဖြစ်၏ — ငါ့ခြေရင်းတွင် လူတို့ကို [ကိယာမသ်နေ့၌] စုစည်းခံရမည်၊ ငါသည် အလ်-အာကိဗ် ဖြစ်၏ [ငါ့နောက်တွင် မည်သည့် နဗီမျှ မရှိတော့]…” (ဆဟီးဟ် ဗုခါရီ ၄၈၉၆၊ ဆဟီးဟ် မုစ်လင် ၂၃၅၄b)
ဆဟီးဟ် မုစ်လင်ရှိ အခြား ဆင့်ဆိုချက်တစ်ခုတွင် အဗူ မူစာ အလ်-အရှ်အရီ (ရ.ဒ) က ဤသို့ ဆင့်ဆိုထားသည်၊
“အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ တမန်တော်မြတ် ﷺ သည် ကိုယ်တော်၏ နာမတော်အချို့ကို ကျွန်ုပ်တို့အား ဖော်ပြတော်မူပြီး ‘ငါသည် မုဟမ္မဒ်၊ အဟ်မဒ်၊ အလ်-မုကဖ္ဖီ (ယခင် နဗီများ၏ နောက်မှ ကြွလာသူ)၊ အလ်-ဟာရှိရ်၊ နဗီယျုတ်-တော်ဗဟ် (နောင်တ၏ တမန်တော်) နှင့် နဗီယျုရ်-ရဟ်မဟ် (ကရုဏာ၏ တမန်တော်) ဖြစ်၏’ ဟု မိန့်ကြားတော်မူခဲ့သည်။” (ဆဟီးဟ် မုစ်လင် ၂၃၅၅)
အသ်-သိရ်မိဇီ၏ အရှ်-ရှမာအိလ် အလ်-မုဟမ္မဒိယျဟ်ရှိ ဟုဇိုင်ဖဟ် (ရ.ဒ) ၏ ဆင့်ဆိုချက်တွင် နဗီယျုလ်-မလာဟိမ် (ကြီးမားသော ကြိုးပမ်းရုန်းကန်မှုများ၏ တမန်တော်) ဟူ၍လည်း ဖော်ပြထားသည်။
တမန်တော်မြတ် ﷺ ၏ နာမတော်များနှင့် ဘွဲ့တော်များ စာရင်း
- ၁ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
مُحَمَّد
မုဟမ္မဒ်
အလွန် ချီးမွမ်းခံရသူ
- ၂ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
اَحۡمَد
အဟ်မဒ်
အချီးမွမ်းထိုက်ဆုံးသူ
- ၃ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
الۡمَاحِيۡ
အလ်-မာဟီ
ကုဖ်ရ် (ယုံကြည်မှုကင်းမဲ့ခြင်း) ကို ချေဖျက်သူ
- ၄ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
الۡحَاشِر
အလ်-ဟာရှိရ်
စုစည်းသူ (ပထမဆုံး ပြန်လည်ထမြောက်မည့်သူ)
- ၅ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
الۡعَاقِب
အလ်-အာကိဗ်
နောက်ဆုံး ဆက်ခံသူ (နောက်တွင် မည်သည့် နဗီမျှ မရှိတော့)
- ၆ · ကိုယ်ပိုင် အဓိက နာမတော်
الۡمُقَفِّي
အလ်-မုကဖ္ဖီ
နောက်မှ ကြွလာသူ (နဗီများ အဆက်အနွယ်တွင် နောက်ဆုံး)
- ၇ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
نَبِيُّ الرَّحۡمَةِ
နဗီယျုရ်-ရဟ်မဟ်
ကရုဏာ၏ တမန်တော်
- ၈ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
نَبِيُّ التَّوۡبَةِ
နဗီယျုတ်-တော်ဗဟ်
နောင်တ (တော်ဗာ) ၏ တမန်တော်
- ၉ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
نَبِيُّ الۡمَلۡحَمَةِ
နဗီယျုလ်-မလ်ဟမဟ်
ကြီးမားသော တိုက်ပွဲများ / ကြိုးပမ်းရုန်းကန်မှုကြီးများ၏ တမန်တော်
- ၁၀ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
خَاتَمُ النَّبِيِّينَ
ခါတမုန်-နဗီယျီန်
နဗီများ၏ တံဆိပ် (နောက်ဆုံး နဗီ)
- ၁၁ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
الشَّاهِد
အရှ်-ရှာဟိဒ်
သက်သေ
- ၁၂ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
الۡمُبَشِّر
အလ်-မုဗရှ်ရှိရ်
သတင်းကောင်း ယူဆောင်လာသူ
- ၁၃ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
النَّذِيۡر
အန်-နဇီရ်
သတိပေးသူ
- ၁၄ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
الدَّاعِي اِلَى اللّٰهِ
အဒ်-ဒာအီ အိလလ္လာဟ်
အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်ထံသို့ ဖိတ်ခေါ်သူ
- ၁၅ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
السِّرَاجُ الۡمُنِيۡر
အစ်-စိရာဂျုလ်-မုနီရ်
အလင်းရောင် ဖြာထွက်သော မီးအိမ်
- ၁၆ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
رَحۡمَةٌ لِلۡعَالَمِيۡنَ
ရဟ်မသုန် လိလ်-အာလမီန်
လောကအားလုံးအတွက် ကရုဏာ
- ၁၇ · ကုရ်အာန်ပါ ခေါ်ဝေါ်ချက်
الۡمُزَّمِّل
အလ်-မုဇ္ဇမ္မိလ်
(အဝတ်ဖြင့်) ခြုံလွှမ်းထားသူ
- ၁၈ · ကုရ်အာန်ပါ ခေါ်ဝေါ်ချက်
الۡمُدَّثِّر
အလ်-မုဒ္ဒဆ္ဆိရ်
(အပေါ်ရုံဖြင့်) ခြုံထားသူ
- ၁၉ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
عَبۡدُ اللّٰهِ
အဗ္ဗဒုလ္လာဟ်
အလ္လာဟ်အရှင်မြတ်၏ ကျွန်
- ၂၀ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
رَؤُوۡفٌ رَحِيۡم
ရအူဖ်၊ ရဟီမ်
ယုံကြည်သူတို့အပေါ် ကြင်နာ သနားသူ
- ၂၁ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
الۡاَمِيۡن
အလ်-အမီန်
ယုံကြည်စိတ်ချရသူ
သမိုင်းဝင်နှင့် တမန်တော်ဆိုင်ရာ ဘွဲ့အဖြစ် ထင်ရှားသည်
- ၂၂ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
الصَّادِق
အဆ်-ဆာဒိက်
မှန်ကန် သစ္စာရှိသူ
သမိုင်းဝင်နှင့် တမန်တော်ဆိုင်ရာ ဘွဲ့အဖြစ် ထင်ရှားသည်
- ၂၃ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
سَيِّدُ وَلَدِ آدَم
စဲယိဒု ဝလဒိ အာဒမ်
အာဒမ်၏ သားစဉ်မြေးဆက်အားလုံး၏ ခေါင်းဆောင်
- ၂၄ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
صَاحِبُ الشَّفَاعَة
ဆာဟိဗုရှ်-ရှဖာအဟ်
ရှဖာအသ် (ကြားဝင်တောင်းပန်ခွင့်) ပိုင်ရှင်
- ၂၅ · တမန်တော် တာဝန်နှင့် ဘွဲ့တော်
صَاحِبُ الۡمَقَامِ الۡمَحۡمُوۡد
ဆာဟိဗုလ်-မကာမိလ်-မဟ်မူဒ်
ချီးမွမ်းခံရသော ရာထူးနေရာ၏ ပိုင်ရှင်
နာမတော်နှင့် ဂုဏ်ရည် ကွဲပြားချက်
အစ်ဗ်နုလ်-ကိုင်ယိမ် (ဇာဒုလ်-မအာဒ် တွင်) ကဲ့သို့သော ပညာရှင်များက တမန်တော်မြတ် ﷺ ၏ နာမတော်အားလုံးသည် သာမန် အမည်တံဆိပ်များ မဟုတ်ဘဲ ဂုဏ်ရည်ကို ဖော်ပြသော နာမ (အဝ်ဆာဖ်) များ ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။